Per 1 januari 2027 treedt de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) in werking. Vanaf 1 januari 2028 mogen ondernemingen alleen nog arbeidskrachten ter beschikking stellen als zij daarvoor door de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU) zijn toegelaten of een ontheffing hebben. De wet wordt doorgaans in verband gebracht met uitzendbureaus, detacheerders en payrollbedrijven. De reikwijdte is echter aanzienlijk ruimer.
Ook ondernemingen waarvoor het uitlenen van personeel een nevenactiviteit is, kunnen onder de toelatingsplicht vallen. Uit onderzoek van Regioplan (juni 2026) blijkt dat één op de drie ondernemingen die personeel uitlenen nog niet bekend is met de nieuwe verplichtingen. En dat terwijl ondernemingen die gebruik willen maken van de overgangsregeling, zich uiterlijk op 31 december 2026 moeten aanmelden.
Wanneer is sprake van uitlenen?
Van terbeschikkingstelling is sprake wanneer een onderneming een werknemer tegen vergoeding beschikbaar stelt aan een ander, en de werknemer bij die ander onder diens leiding en toezicht werkzaam is. Het is niet relevant of dit de hoofdactiviteit van de onderneming is. De benaming van de overeenkomst is evenmin doorslaggevend; beslissend is hoe in de praktijk wordt gewerkt. Wordt een afgebakend resultaat geleverd onder eigen leiding en voor eigen rekening en risico, dan is in beginsel sprake van aanneming van werk of een opdracht en niet van uitlenen.
Uitzonderingen en ontheffing
De wet kent enkele uitzonderingen. Collegiale uitleen valt buiten de toelatingsplicht, mits de werknemer in dienst is om in de eigen onderneming te werken en de vergoeding niet hoger is dan de loonkosten. Ook uitlenen binnen een concern valt buiten de Wtta. Bij samenwerkingsverbanden tussen vennootschappen met verschillende eigenaren is dat alleen het geval als sprake is van centrale leiding. Daarnaast zijn enkele sectoren uitgezonderd, waaronder de beveiliging en recherche.
Voor ondernemingen waarvoor uitlenen een zeer beperkte nevenactiviteit is, bestaat een ontheffingsmogelijkheid. De voorwaarde hiervoor is onder meer dat de omzet uit uitlenen minder dan 10% van de totale jaaromzet bedraagt en niet hoger is dan € 5 miljoen per jaar. Voor de aanvraag en ieder jaar dat de ontheffing voortduurt is een beoordelingsverklaring van een RA of AA vereist.
Aanmelding en aanvraag
De invoering van de Wtta verloopt in fasen. Van 1 november tot en met 31 december 2026 kunnen uitleners zich aanmelden voor de overgangsregeling. Van 1 mei tot en met 30 juni 2027 kan de aanvraag tot toelating of ontheffing worden ingediend. Vanaf 1 juli 2027 is het openbare register van de NAU te raadplegen, en vanaf 1 januari 2028 houdt de Nederlandse Arbeidsinspectie toezicht op de naleving.
Een tijdige aanmelding is van belang. Ondernemingen die zich hebben aangemeld en in 2027 tijdig een aanvraag indienen, mogen na 1 januari 2028 personeel blijven uitlenen zolang de NAU de aanvraag nog niet heeft beoordeeld. Zonder aanmelding moet de onderneming op die datum al zijn toegelaten. Voor de aanmelding zijn eHerkenning (niveau 3), een Berichtenbox voor bedrijven en actuele gegevens in het handelsregister nodig. Daarnaast wordt gevraagd naar de verwachte totale jaaromzet en de verwachte omzet uit uitlenen over 2026, en naar het type Wtta-aanvraag dat in 2027 wordt verwacht.
Ondernemingen die voor ontheffing in aanmerking komen dienen zich nu al aan te melden.
Voor de toelating zelf zijn onder meer een inspectierapport (of een SNA-keurmerk), een recente VOG en een waarborgsom van € 100.000 vereist. Bij de eerste aanvraag geldt een vrijstelling voor ondernemingen die op 31 december 2026 al vier jaar onafgebroken in het handelsregister staan ingeschreven met uitlenen als hoofdactiviteit, in die periode daadwerkelijk hebben uitgeleend en beschikken over een recente verklaring van de Belastingdienst dat alle belastingen en premies zijn voldaan. Het verdient daarom aanbeveling de inschrijving in het handelsregister tijdig te controleren.
Gevolgen voor inleners
De wet heeft ook gevolgen voor cliënten die personeel inlenen. Vanaf 1 januari 2028 mogen zij alleen nog inlenen bij uitleners die zijn toegelaten, een ontheffing hebben of onder de overgangsregeling vallen. Inleners moeten dit controleren in het openbare Wtta-register en vastleggen via welke uitlener een arbeidskracht wordt ingezet. Bij inlening van een niet-toegelaten uitlener kan ook de inlener een boete worden opgelegd.
De rol van de accountant
De accountant heeft vaak als eerste zicht op de wijze waarop een cliënt personeel inzet. Door in het klantenbestand na te gaan welke cliënten personeel bij derden laten werken en hen tijdig te wijzen op de aanmeldingstermijn, kan worden voorkomen dat een onderneming vanaf 2028 haar activiteiten op het gebied van uitlenen moet staken of een boete krijgt van de Arbeidsinspectie.
Heeft u behoefte aan meer informatie over de Wtta of wilt u een specifieke klantcasus voorleggen? Neem gerust contact op.
► Neem contact op via Novak DIRECT
